Er komen steeds meer initiatieven waarbij senioren kleine gemeenschappen vormen, zoals knarrenhofjes en, in Amsterdam, de Lang Leven Thuisflats. Het doel is duidelijk: meer contact met leeftijdsgenoten en naar elkaar omzien terwijl men ouder wordt.
Maar de verwachting dat de meer vitale senioren automatisch voor hun kwetsbare buren zorgen, is romantisch wensdenken. Dat blijkt uit een onderzoek onder bewoners van Lang Leven Thuisflats door het Ben Sajet Centrum en de Hogeschool van Amsterdam, zo meldt Zorgvisie.
Lang Leven Thuisflats
Lang Leven Thuisflats zijn Amsterdamse wooncomplexen waar 55-plussers zelfstandig wonen, met welzijn, zorg en begeleiding dichtbij. Het concept moet een ‘gezellig dorp creëren waarin iedereen een beetje naar elkaar omkijkt’. Inmiddels staat de teller op 18 Thuisflats. In 2030 moeten zo’n dertig complexen in gebruik zijn. Het Ben Sajet Centrum en de Hogeschool van Amsterdam namen vanaf 2023 vier locaties onder de loep.
Alledaagse attentheid
“Stel zorgzame gemeenschappen niet gelijk aan informele zorg”, aldus onderzoeker Jante Schmidt in Zorgvisie. “Als zorgen voor elkaar centraal komt te staan, worden mensen juist terughoudend. Ons onderzoek laat zien dat ontmoeting en alledaagse attentheid stimuleren belangrijker is dan hameren op meer onderlinge zorg. Verlaag sociale drempels voor ontmoeting, laat bewoners op hun eigen manier aansluiten en zorg voor professionele ondersteuning en achtervang. Daarmee bewegen we van de hoera-lading van de thuisflats naar een realistischere, maar hoopvolle alledaagse attentheid.”
Vaste gezichten
Professionele aanwezigheid en de vaste gezichten van het centrale zorgteam zijn cruciaal, aldus Schmidt . “Een hardnekkige aanname is dat bewoners de gemeenschap uiteindelijk zelf dragen, waardoor professionals zich kunnen terugtrekken. Dat is onrealistisch: een gemeenschap is nooit af. Bewoners verhuizen en overlijden, behoeften veranderen en er zullen altijd mensen buiten de boot dreigen te vallen.”
Bronnen: Seniorennieuws; Zorgvisie