KBO Noord-Holland bereidt ouderen voor op de toekomst
‘Samen is beter dan alleen’, is een logische redenering en we weten het allemaal. Maar dat ‘Samen’ wordt steeds belangrijker naarmate we ouder worden. En zeker nu, in deze tijd. Want we lezen het regelmatig in de media: er dreigt een zorginfarct. Maar laten we eerlijk zijn, eigenlijk zitten we er al in. En het wordt alleen maar erger door de groeiende vergrijzing en de groeiende krapte op de arbeidsmarkt, vooral in de zorg.
KBO Noord-Holland staat voor een volwaardige deelname aan de samenleving. Voor het onderwerp ‘zorg’ betekent dit dat KBO-NH de leden in staat wil stellen hun informele zorg goed en tijdig te organiseren. Hiervoor heeft KBO-NH het programma ‘Samen is beter dan alleen’ ontwikkeld. Met dit programma wil KBO-NH mensen bewust maken dat zorg in het vooruitzicht kan liggen; dat de persoonlijke cirkel van groot belang is voor de zelfredzaamheid en de mogelijkheid om langer thuis te blijven wonen; en dat zaken rondom de laatste levensfase besproken, vastgelegd en gedeeld kunnen/moeten worden met familie en huisarts.
Aftrap campagne ‘Samen is beter dan alleen’
31 januari was de aftrap van de campagne ‘Samen is beter dan alleen’. In de kapel van het Zorgcentrum De Zorgcirkel in Alkmaar kwamen ruim 70 personen samen om de start bij te wonen. De lokale KBO verenigingen waren goed vertegenwoordigd met bestuursleden, belastinginvullers en ouderenadviseurs. Daarnaast waren er mensen van de Regionale Ouderen Delegatie Amsterdam e.o., wethouders, beroepskrachten en vrijwilligers die werkzaam zijn in het sociaal domein aanwezig. Een mooi gemêleerd gezelschap.
Jeanet Zonneveld
Als eerste preker kreeg Jeanet Zonneveld het woord. Jeanet is werkzaam voor het ministerie van VWS als landelijk projectleider ‘Een tegen eenzaamheid’.
De meest belangrijke vraag daarbij is: hoe worden de mensen bereikt. Veel mensen komen om diverse redenen niet naar bijeenkomsten. Zij zijn verlegen, angstig of zijn zich mogelijk niet bewust dat zij eenzaam zijn.
Jeanet meent dat de overheid een belangrijke rol in speelt bij de bestrijding van eenzaamheid. Het is van belang dat de partijen met elkaar in gesprek blijven. Het project ‘Samen is beter dan alleen’ kan hieraan bijdragen.
Catherine Keyl
Catherine Keyl werkte als journaliste over de hele wereld en maakte zij spraakmakende tv-programma’s. Nog altijd schuift zij aan bij verschillende programma’s en geeft zij haar kijk op actuele onderwerpen.
Het programma ‘Samen is beter dan alleen’ greep Catherine gelijk aan. Op de vraag of zij haar ervaringen wilde delen, antwoordde zij volmondig ja.
Haar verhaal vertelt zij dan ook vanuit zichzelf en niet vanuit een organisatie. Catherine heeft geen partner en geen kinderen. In een periode dat zij hulp nodig had, stonden haar buren en dorpsgenoten voor haar klaar. Soms met een klein gebaar en soms met grotere gebaren. Catherine geeft zelf aan dat het een voordeel is dat zij in een klein dorp woont. Iedereen kent elkaar. “Maar”, zegt Catherine, “je moet er wel in investeren. Zelf betrokken zijn bij de buren, elkaar gedag zeggen en ook eens de helpende hand bieden. Dat geeft ruimte om zelf ook om hulp te vragen.”
Catherine begrijpt dat het in een stad moeilijker kan zijn om contacten te leggen. Het project ‘Samen is beter dan alleen’ kan dan bijdragen om in kaart te brengen wie je allemaal kent. En begin klein: wanneer je de buurman elke dag begroet, is hij in tijden van nood waarschijnlijk gewoon bereid om je vuilnisbak aan de straat te zetten.
In haar reactie op het verhaal van Jeanet Zonneveld is Catherine stellig: “Eenzaamheid kun je niet oplossen met organisaties, je moet het zelf doen.”
Barrie Stevens
Ook Barrie Stevens is bereid gevonden om iets over zijn persoonlijke ervaringen te vertellen. We kennen Barrie van tv-programma’s als Tita Tovenaar, Ja zuster, nee zuster en de Soundmixshow. Nu is hij te zien in het theater met verschillende voorstellingen.
Zijn verhaal opent hij met een stukje uit zijn solovoorstelling ‘I’m an artist’ over zijn levensloop als artiest.
Hij vertelt onder andere over zijn tijd als mantelzorger van zijn vader en hoe hij geen tijd had om zijn eigen ziekte het hoofd te bieden. De zorg voor zijn vader in Engeland nam al zijn tijd en energie in beslag.
Terug in Nederland moest hij zijn eigen ziekte onder ogen zien. Barrie heeft geen partner en wilde niet steeds zijn vrienden lastig vallen met zijn ziekte. Hij kon zich daardoor heel eenzaam voelen. Barrie: “Bekendheid heeft me geïsoleerd, maar ik ben erg gelukkig. Ik krijg weer veel opdrachten en ben aan het werk.”
Het verhaal van Barrie over de mantelzorg voor zijn vader maakt veel los in de zaal. Het is een herkenbaar verhaal: men richt zich vooral op zieke partner, ouder of kind en vergeet daarbij zichzelf. Vriendschappen worden op pauze gezet en activiteiten afgezegd. Wanneer de zorg niet meer nodig is, valt de mantelzorger in een gat. Barrie: “Verwacht niet dat anderen je problemen oplossen, blijf vechten en VOORAL DOORGAAN!”
Social Scan
De SocialScan is een onderdeel van het project ‘Samen is beter dan alleen’. Met de SocialScan kun je in kaart brengen wie je kent en wat deze mensen eventueel voor je kunnen betekenen wanneer je zorg en ondersteuning nodig hebt.
De SocialScan is ontstaan doordat de makers hiervan zelf voor mantelzorgtaken kwamen te staan. Zij beseften dat zij geen idee hadden met wie hun ouders contacten onderhielden en wie van hen mogelijk konden helpen bij de zorg voor hun ouders. Het idee voor de SocialScan was geboren.
Pieter Hasenaar is een van de initiatiefnemers. Pieter: “De zorg gaat veranderen.

Er zijn steeds vaker signalen van te weinig handen aan het bed en er wordt meer en meer ingezet op zelfredzaamheid, informele zorg en participatie. Je moet zelf gaan nadenken hoe jouw zorg er in de toekomst uit moet gaan zien. ‘Samen is beter dan alleen’ en de SocialScan kunnen daarbij een belangrijk hulpmiddel zijn.”
Brainstormen
Na de inspirerende verhalen tijdens de ochtend zijn de deelnemers ’s middags met elkaar in gesprek gegaan. Er werd in groepen gesproken over belangrijke stellingen als: “Hoe kunnen wij als KBO Noord-Holland zoveel mogelijk mensen bereiken en bereid vinden om mee te doen met dit project?”
Er kwamen vele voorbeelden naar voren. Van flyers in de bibliotheken en bij huisartsen tot bijeenkomsten en van adverteren in lokale kranten tot een persoonlijke benadering en mensen motiveren anderen ook de SocialScan in te vullen.
Ook op de stellingen “Met welke partners zou KBO Noord-Holland in dit project lokaal kunnen samenwerken?” en “Hoe kun je de SocialScan cirkel deelnemers met elkaar verbinden en met elkaar laten communiceren?” kwamen vele goede suggesties.
Door de inzet van de deelnemers en de geweldige uitkomsten van de brainstormsessie maken duidelijk dat het project ‘Samen is beter dan alleen’ een belangrijk onderwerp raakt. Met de uitkomsten van deze dag kan het bestuur van KBO Noord-Holland samen met de mensen van SocialScan en de lokale KBO verenigingen verder om het project tot een succes te maken. Vanaf maart zal het project breed uitgerold worden in Noord-Holland en gaan de lokale KBO verenigingen ermee aan de slag.